Հայաստանում, ինչպես միշտ, միջազգային հարաբերությունների մասին պատկերացումները մնում են անցյալում

Սառը պատերազմից հետո թվում էր, թե աշխարհը այսուհետ լիբերալ-իդեալիզմի ճարտարապետների ազդեցությունն է կրելու անդառնալիորեն։

Լիբերալ - իդեալիստները կարծում էին, որ միջազգային հարաբերությունների անարխիկ վիճակը հնարավոր է փոխել գլոբալացման միջոցով, ինչը հանգում էր գլոբալ կառավարման համակարգի ստեղծմանը։ Նրանք հավատում էին, որ դա է բերելու աշխարհում խաղաղություն, հաշվի չառնելով, որ մարդու բնույթը կամքն է առ իշխանություն, իսկ ազգերի պարագայում` կամք առ ազատություն համընդհանուր համահարթեցման մեջ։ Սա չաշխատեց ակնհայտորեն, հնարավոր չէր ձուլել ազգային ինքնությունները, համահարթեցնել Ազգային շահը։

Այսօր ակնհայտորեն ռեալիզմը հաղթում է լիբերալ-իդեալիզմին։ Ռեալիստները հաղթում են, որովհետև նրանք նախ և առաջ փորձում են ճանաչել աշխարհը, մարդուն, ընդունել նրան այնպես, ինչպիսին նա կա ու գործել ըստ այդմ։

Հայաստանում, ինչպես միշտ` միջազգային հարաբերությունների մասին պատկերացումները մնում են անցյալում։ Մարդիկ դեռ նոր սկսել են լիբերալ-իդեալիստական թեզերին հավատարմություն հայտնել, այնինչ աշխարհը անցում է կատարում դեպի ռեալիզմ։ ՈՒ ցավն այն է, որ դեպի ռեալիզմ անցումն էլ կլինի էլի ուշացած, երբ մարդկությունը կրկին անցման շրջանում կլինի։

Իմ տպավորությամբ, այժմ միջազգային հարաբերությունների էությունը թեքվում է դեպի ռեալիստական-կոնստրուկտիվիզմ, և առաջիկա տասնամյակում ռեալիստական-կոնստրուկտիվիզմը կլինի միջազգային հարաբերությունների տեսական հիմքը։

Արա ՊՈՂՈՍՅԱՆ

Մեկնաբանություններ